Những từ tiếng Đức đầu tiên đáng học là những từ bạn sẽ cần ngay trong tuần đầu: vài câu lịch sự, khoảng chục động từ hằng ngày ở đúng dạng bạn sẽ nói, các từ để hỏi, danh từ của một ngày bình thường kèm mạo từ và số nhiều, những từ nhỏ giữ cho câu đứng vững, và các con số bạn dùng khi trả tiền. Hãy học mỗi danh từ dưới dạng der, die hoặc das cộng với từ, mỗi từ kèm âm thanh của nó, và mỗi từ nằm trong một câu ngắn. Khoảng 150 từ chọn theo cách này đủ để bạn đi qua một tiệm bánh, một nhà ga và một cuộc trò chuyện đầu tiên với hàng xóm.
Bài viết này đưa cho bạn những từ đầu tiên đó, xếp theo công dụng của chúng, rồi đến phần mà hầu hết các danh sách bỏ qua: làm sao giữ từ tiếng Đức trong trí nhớ khi mạo từ, số nhiều, đuôi cách và âm thanh dường như đều đòi hỏi sự chú ý riêng.
Vì sao từ tiếng Đức có vẻ nặng hơn thực tế
Một từ tiếng Đức mang nhiều thông tin hơn một từ tiếng Việt hay tiếng Anh, và phần thông tin thêm đó không phải thứ tùy chọn. Tisch (cái bàn) chưa phải là một từ hoàn chỉnh; der Tisch mới là. Lưu danh từ trần và bạn sẽ mất hàng tháng phân vân giữa der, die và das trước mặt người khác. Số nhiều là mảnh thứ hai: der Zug (tàu) thành die Züge, das Haus thành die Häuser, và không quy tắc nào bạn học được trong tuần đầu đoán trước cả hai.
Rồi mạo từ đổi hình dạng bên trong câu. Bạn học der Bus, nhưng bạn đi mit dem Bus và bạn đợi auf den Bus. Người mới đọc về các cách, thấy lạc lối, và kết luận tiếng Đức khó. Nó không khó; nó chỉ không khoan nhượng nếu bạn học từ rời rạc. Một từ sống trong câu ngay từ đầu sẽ đến cùng với cách của nó đã gắn sẵn.
Âm thanh là lớp cuối cùng. ich và Buch đều có ch, nhưng không đọc giống nhau. schon (đã, rồi) và schön (đẹp) là hai từ khác nhau. Người đọc từ trong im lặng tự bịa ra một cách phát âm, rồi không nhận ra cách đọc thật khi nghe.
Một danh từ tiếng Đức là ba thứ: mạo từ, từ và số nhiều. Bất kỳ từ tiếng Đức nào cũng là hai thứ: cách viết và âm thanh. Hãy học trọn vẹn, trong một câu, nếu không bạn sẽ học một nửa đến hai lần.
Những từ tiếng Đức đầu tiên, theo công dụng của chúng
Hãy xem các danh sách này là kho khởi đầu, không phải giáo trình. Người sắp chuyển đến Berlin tháng sau bắt đầu với câu lịch sự và danh từ của việc vặt hằng ngày; người học vì gia đình của bạn đời có thể bắt đầu từ động từ.
Câu lịch sự nói nguyên cụm
Học nguyên cụm; đừng phân tích vội.
- Hallo / Guten Tag – xin chào / chào (trang trọng)
- Danke / Bitte – cảm ơn / làm ơn, không có gì
- Entschuldigung – xin lỗi, cho hỏi
- Ja / Nein – vâng / không
- Ich verstehe nicht. – Tôi không hiểu.
- Wie bitte? – Xin lỗi, gì cơ?
- Ich hätte gern... – Cho tôi... (khi gọi món)
- Tschüss – tạm biệt
Động từ hằng ngày ở dạng bạn sẽ nói
Động từ tiếng Đức đổi đuôi theo ngôi, và dạng từ điển (gehen, haben) không phải dạng bật ra khỏi miệng bạn. Hãy học mỗi động từ ở dạng ich trước, vì «tôi» là ngôi bạn sẽ nói đến nhiều nhất trong những tuần đầu, và ghi dạng từ điển bên cạnh để sau này nhận ra.
- ich bin (sein) – tôi là; ich habe (haben) – tôi có
- ich gehe (gehen) – tôi đi; ich komme (kommen) – tôi đến
- ich esse (essen) – tôi ăn; ich trinke (trinken) – tôi uống
- ich möchte (möchten) – tôi muốn
- ich kann (können) – tôi có thể; ich muss (müssen) – tôi phải
- ich brauche (brauchen) – tôi cần
- ich verstehe (verstehen) – tôi hiểu; ich weiß (wissen) – tôi biết
Ba trong số đó làm phần lớn việc: ich möchte, ich brauche và ich habe. Với chúng cộng một danh từ, bạn có thể xin gần như bất cứ thứ gì trong cửa hàng hay văn phòng mà không cần một quy tắc ngữ pháp nào.
Từ để hỏi
- Was? – gì (Was ist das? – Đây là gì?)
- Wo? – ở đâu (Wo ist der Bahnhof? – Nhà ga ở đâu?)
- Wann? – khi nào
- Wer? – ai
- Wie? – thế nào (Wie viel kostet das? – Cái này giá bao nhiêu?)
- Warum? – tại sao
Danh từ của một ngày bình thường, kèm mạo từ và số nhiều
- der Mann, die Männer – người đàn ông; die Frau, die Frauen – người phụ nữ; das Kind, die Kinder – đứa trẻ
- das Wasser – nước; das Brot, die Brote – bánh mì; der Kaffee – cà phê
- das Haus, die Häuser – ngôi nhà; die Wohnung, die Wohnungen – căn hộ
- die Arbeit – công việc; die Schule, die Schulen – trường học
- der Zug, die Züge – tàu; der Bus, die Busse – xe buýt; der Bahnhof, die Bahnhöfe – nhà ga
- das Geld – tiền; die Zeit – thời gian; der Termin, die Termine – lịch hẹn
- die Straße, die Straßen – con đường; der Supermarkt, die Supermärkte – siêu thị
Sau này bạn sẽ nhận ra quy luật: danh từ đuôi -ung là giống cái, danh từ đuôi -chen là giống trung. Hãy để ý, nhưng vẫn cứ học mạo từ; quy luật bao phủ một số danh từ, còn thẻ bao phủ tất cả.
Những từ nhỏ giữ câu đứng vững
- und – và; aber – nhưng; oder – hoặc
- nicht – không; kein – không có, không ... nào (Ich habe kein Geld. – Tôi không có tiền.)
- auch – cũng; sehr – rất; noch – vẫn còn, thêm nữa
- hier – ở đây; heute – hôm nay; morgen – ngày mai; jetzt – bây giờ
- mit – với, bằng; für – cho; zu – đến; in – trong
Con số: học cách đảo ngược từ sớm
Từ một đến mười hai là những từ đơn: eins, zwei, drei, vier, fünf, sechs, sieben, acht, neun, zehn, elf, zwölf. Từ 13 đến 19 bạn nói số nhỏ trước: dreizehn, vierzehn. Hàng chục là zwanzig, dreißig, vierzig, và đây là chỗ khiến ai cũng vấp: 21 là einundzwanzig, «một và hai mươi». Cách đảo này không bao giờ mất đi, nên hãy tập đọc giá tiền thành tiếng ngay từ tuần đầu: 4,50 Euro đọc là vier Euro fünfzig.
Làm sao nhớ từ tiếng Đức một khi bạn đã có chúng
Danh sách là phần dễ. Bốn thói quen dưới đây là thứ phân biệt người đến tháng ba vẫn nhớ những từ này với người chỉ nhận ra chúng trong một tuần.
1. Không bao giờ lưu danh từ mà thiếu mạo từ và số nhiều
Mục tiêu ghi nhớ là der Termin, die Termine, không bao giờ là Termin. Nếu mạo từ không có trên thẻ, bạn sẽ luyện danh từ năm mươi lần và luyện giống không lần nào. Nếu tự thêm từ, hãy gõ mạo từ ngay vào trong từ. Phương pháp đầy đủ, kể cả phải làm gì khi quy tắc và trí nhớ của bạn không khớp, nằm trong Cách nhớ giống của danh từ tiếng Đức bằng flashcard.
2. Học âm thanh trước khi tin vào cách viết
Mỗi thẻ đều cần âm thanh, và bạn cần nói từ thành tiếng trước khi kiểm tra. Hai âm ch, ü và ö tròn môi, âm r chẳng giống r nào bạn biết, và các phụ âm cuối bị mất tiếng (Tag, Hund, lieb): không thứ nào đến từ việc đọc. Lý do vượt ra ngoài tiếng Đức; chúng tôi trình bày trong Tại sao bạn nên học từ vựng với audio ngay từ ngày đầu?.
3. Đặt mỗi từ vào một câu ngắn, và để cách đi theo nó
Tiếng Đức cho phép bạn dựng một câu hoàn chỉnh và lịch sự từ rất ít. Hãy để các câu làm ngữ pháp thay bạn.
- Ich hätte gern einen Kaffee. – Cho tôi một ly cà phê.
- Wo ist der Bahnhof? – Nhà ga ở đâu?
- Ich fahre mit dem Bus. – Tôi đi bằng xe buýt.
- Ich habe morgen einen Termin. – Ngày mai tôi có một lịch hẹn.
- Das ist für die Arbeit. – Cái này cho công việc.
Bạn không cần biết «đối cách» nghĩa là gì để nói einen Kaffee; bạn cần đã nói nó hai mươi lần. Khi bài ngữ pháp đến, nó sẽ giải thích thứ bạn đã làm sẵn. Một từ sống trong câu còn đến cùng với chỗ trống của nó: mit kéo dem theo, ich hätte gern kéo theo thứ cần gọi.
4. Luyện từ tiếng mẹ đẻ sang tiếng Đức, không chỉ chiều ngược lại
Thấy die Wohnung và nhớ ra «căn hộ» là nhận biết. Muốn nói «căn hộ» và bật ra die Wohnung, đúng mạo từ và không ngập ngừng, là truy xuất, và truy xuất là thứ bạn dùng khi nói. Hãy cho chiều thứ hai này một bài luyện ngắn riêng ngay từ tuần đầu, giấu tiếng Đức đi, chỉ để nghĩa trước mặt. Nếu mạo từ bật ra chậm hay sai, đó không phải phương pháp thất bại; đó là phương pháp chỉ cho bạn chỗ cần sửa.
Làm việc này trong My Lingua Cards như thế nào
Nếu bạn không muốn tự dựng thẻ, My Lingua Cards chuẩn bị sẵn. Chọn tiếng Đức làm ngôn ngữ học và tiếng mẹ đẻ của bạn, chọn trình độ (A1 nếu bắt đầu từ con số không), tối đa ba mục tiêu và từ một đến năm chủ đề khởi đầu. Ứng dụng sau đó chuẩn bị một bộ từ khởi đầu 300 từ tiếng Đức cho trình độ và các chủ đề đó, xếp chúng thành một bộ khởi đầu cho mỗi chủ đề, và kích hoạt 10 từ đầu tiên để bạn bắt đầu học trên thẻ ngay.
Mỗi thẻ hiển thị từ kèm phiên âm, âm thanh, bản dịch, một mô tả ngắn, một câu ví dụ và một hình ảnh. Trên thẻ của một danh từ tiếng Đức, mạo từ và số nhiều nằm ngay dưới từ, nên lần nào bạn cũng thấy der Termin, die Termine chứ không chỉ Termin. Câu ví dụ bổ sung thêm cách: bạn gặp mit dem Bus và einen Termin đúng như chúng được dùng, không phải trong bảng. Phiên học trộn từ mới với từ đến hạn ôn, nên bạn không phải quyết định học gì trước. Luyện ngược chạy thành phiên riêng, từ bản dịch sang từ tiếng Đức, và thói quen thứ tư sống ở đó.
Những từ trong bài này chưa có trong bộ khởi đầu, hay từ bạn nhặt được từ một tờ khai hay một thực đơn, đưa vào Learning now: gõ mỗi dòng một từ, kèm mạo từ, hoặc dán một đoạn văn ngắn, và ứng dụng thêm bản dịch. Truy cập miễn phí cho bạn một tháng và 300 thẻ, đủ để biết cách học tiếng Đức này có hợp với bạn không. Bắt đầu tại trang tiếng Đức.
Những sai lầm phá hỏng khởi đầu tốt
- Tải danh sách 1.000 từ ngay ngày đầu. Nó biến việc học thành một đống nợ. Mười lăm từ mỗi tuần mà bạn nghe được, nói được và nhớ ra cùng mạo từ đáng giá hơn một nghìn từ chỉ nhìn qua một lần.
- Học danh từ mà không có der, die, das. Bạn sẽ phải học lại, và lần thứ hai khó hơn vì danh từ trần đã nằm sẵn trong đầu.
- Hoãn các cách đến khi «ngữ pháp sẵn sàng». Câu ví dụ của bạn chính là bài luyện cách. Nói mit dem Bus ngay bây giờ; hiểu tại sao vào tháng thứ hai.
- Đọc thay vì nghe. Nếu chưa từng nghe schön, bạn sẽ nói schon và bảo người ta rằng thứ gì đó «đã rồi» trong khi bạn muốn nói nó đẹp.
Hai tuần đầu có thể trông như thế nào
Mười đến mười lăm phút mỗi ngày là đủ. Thứ tự quan trọng hơn số phút.
Tuần đầu, lấy các câu lịch sự, từ để hỏi và sáu bảy động từ ở dạng ich: ich bin, ich habe, ich möchte, ich brauche, ich gehe, ich verstehe. Thêm mười danh từ kèm mạo từ và số nhiều. Ôn mỗi ngày, thành tiếng, và nói mỗi từ trước khi lật thẻ. Đến cuối tuần, bạn nên gọi được một ly cà phê, hỏi được đồ gì ở đâu và nói được rằng mình không hiểu, chậm thôi, nhưng không phải tìm từ.
Tuần thứ hai, đưa vào những từ nối nhỏ và bắt đầu các câu ngắn, năm sáu câu, dựng từ những từ bạn đã biết. Thêm số đếm đến hai mươi và tập đọc ba bốn giá tiền thành tiếng. Bắt đầu chiều ngược với từ của tuần một; chúng đã đủ quen để việc nhớ ra cùng mạo từ là bài kiểm tra công bằng chứ không phải đoán mò.
Sau đó, thêm từ theo tình huống thay vì theo thứ hạng tần suất: từ của đường đi làm, của siêu thị bạn hay ghé, của lịch hẹn đầu tiên ở một cơ quan. Nếu nhịp độ thấy nặng, Cách học 200 từ đầu tiên của một ngôn ngữ mới mà không bị quá tải chỉ cách chậm lại mà không dừng.
Hôm nay làm gì
Chọn mười từ từ các danh sách trên: ba danh từ kèm mạo từ, ba động từ ở dạng ich, hai từ để hỏi và hai từ nối nhỏ. Học chúng với âm thanh, nói từng từ trước khi kiểm tra, rồi viết hai câu với chúng. Đó là một ngày đầu học tiếng Đức thực sự. Nếu bạn muốn thẻ, âm thanh và lịch ôn đã sẵn sàng, hãy bắt đầu từ trang học tiếng Đức và để 10 từ đầu tiên tự đến với bạn.
.png)
